Hazine ve Maliye Bakanlığı, belirli saflık derecesine ve ağırlığa sahip işlenmemiş kıymetli madenlerin dijital ortama aktarılması ve Borsa İstanbul’da işlem görmesine ilişkin yeni bir düzenlemeyi yürürlüğe koydu.
Düzenlemeyle fiziki karşılığı Darphane veya Borsa nezdinde saklanan kıymetli madenlerin dijital kıymetli madene dönüştürülmesine, bu varlıkların borsada işlem görmesine ve Kıymetli Maden Takip Sistemi kapsamındaki rafinerilerin yükümlülüklerine ilişkin esaslar belirlendi.
Kıymetli Madenlerin Dijitalleştirilmesine İlişkin Esaslar Belirlendi
Hazine ve Maliye Bakanlığının “Kıymetli Maden Standartları ve Rafinerileri Hakkında Tebliğ’de Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ”i Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi.
Tebliğle, birebir fiziki karşılığı Darphane veya Borsa nezdinde saklanan, belirli saflık derecesine ve ağırlığa sahip işlenmemiş kıymetli madenlerin borsada işlem görmesine ilişkin kurallar düzenlendi.
Dijital Dönüşüm
Fiziki Kıymetli Madenler Dijital Varlığa Dönüştürülebilecek
Yeni düzenlemeye göre belirli nitelikleri taşıyan kıymetli madenler, merkezi takas kuruluşları tarafından gayri maddi varlık niteliğindeki dijital kıymetli madene dönüştürülebilecek.
Dönüştürülecek dijital kıymetli madenler, Borsa üyeleri arasında transfer yapılmasına imkan veren ve dağıtık defter teknolojisi altyapısına sahip bir sistem üzerinden işlem görebilecek.
Düzenlemenin Kapsamı
Dijital kıymetli madenin birebir fiziki karşılığı Darphane veya Borsa nezdinde saklanacak. Dönüşüm işlemleri ise merkezi takas kuruluşları tarafından gerçekleştirilecek.
Hukuki Nitelik
Dijital Kıymetli Madenler Kripto Varlık Sayılmayacak
Tebliğde dijital kıymetli madenlerin hukuki niteliğine ilişkin ayrıntılı bir tanımlama da yapıldı.
Buna göre söz konusu dijital kıymetli madenler, sermaye piyasası aracı veya sermaye piyasası araçlarına özgü haklar sağlayan kripto varlık olarak değerlendirilmeyecek.
Bu varlıklar aynı zamanda platformlarda işlem gören kripto varlık niteliğinde de olmayacak. Düzenleme kapsamında gayri maddi varlık niteliğindeki dijital kıymetli maden olarak kabul edilecek.
Dijital Kıymetli Madenin Temel Özellikleri
- Belirli saflık derecesine ve ağırlığa sahip işlenmemiş kıymetli madene dayanacak.
- Birebir fiziki karşılığı Darphane veya Borsa nezdinde saklanacak.
- Merkezi takas kuruluşları tarafından dijital varlığa dönüştürülebilecek.
- Dağıtık defter teknolojisi altyapısına sahip bir sistem üzerinden transfer edilebilecek.
- Borsa üyeleri arasındaki transfer işlemlerine imkan sağlayacak.
- Sermaye piyasası aracı niteliğinde olmayacak.
- Sermaye piyasası araçlarına özgü hak sağlayan kripto varlık kabul edilmeyecek.
- Platformlarda işlem gören kripto varlık olarak değerlendirilmeyecek.
- Gayri maddi varlık niteliğinde dijital kıymetli maden sayılacak.
Borsa İşlemleri
Borsada İşlem İçin Bakanlığın Uygun Görüşü Alınacak
Gayri maddi varlık niteliğindeki dijital kıymetli madenlerin Borsa İstanbul’da işlem görebilmesi için Hazine ve Maliye Bakanlığının uygun görüşünün alınması gerekecek.
Bakanlığın uygun görüşü alınmadan dijital kıymetli madenlerin borsada işlem görmesine izin verilmeyecek.
Mevcut Dijital Varlıklar da Düzenleme Kapsamında
Tebliğin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla daha önce gayri maddi varlık niteliğindeki dijital kıymetli madenlere dönüştürülmüş varlıkların borsada işlem görebilmesi için de Bakanlığın uygun görüşü aranacak.
Uygulama Esasları
Kayıtların Tutulmasına İlişkin Kuralları Borsa Belirleyecek
Düzenlemenin nasıl uygulanacağına ve dijital kıymetli madenlere ilişkin kayıtların hangi esaslara göre tutulacağına yönelik ayrıntılar Borsa tarafından belirlenecek.
Borsa tarafından hazırlanacak düzenlemelerde de Hazine ve Maliye Bakanlığının uygun görüşü alınacak.
Böylece dijital kıymetli madenlerin dönüştürülmesi, transfer edilmesi, borsada işlem görmesi ve kayıtlarının tutulmasına ilişkin uygulama süreci Bakanlığın uygun görüşü doğrultusunda yürütülecek.
Rafinerilere Yeni Yükümlülük
KMTS Kapsamında Üretim Zorunluluğu Getirildi
Tebliğle birlikte Kıymetli Maden Takip Sistemi kapsamındaki rafinerilere yönelik yeni yükümlülükler de getirildi.
Tebliğin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla Hazine ve Maliye Bakanlığına başvuruda bulunan ve başvuru değerlendirme süreci devam eden Türkiye’de yerleşik tüzel kişilerin KMTS kapsamında üretim yapması zorunlu olacak.
Başvurusu Devam Eden Tüzel Kişiler
Türkiye’de yerleşik olup Bakanlığa başvuruda bulunan ve başvurusu henüz sonuçlanmayan tüzel kişiler de Kıymetli Maden Takip Sistemi kapsamında üretim yapacak.
Bir Aylık Başvuru Süresi
Rafineriler Darphaneye Başvuracak
KMTS kapsamında üretim yapması zorunlu tutulan rafinerilerin, tebliğin yürürlük tarihinden itibaren bir ay içinde sistem kayıt işlemleri için Darphaneye başvurması gerekecek.
Başvuruların ardından rafinerilerin KMTS kayıt işlemleri Darphane tarafından değerlendirilecek ve onaylanacak.
Rafineriler İçin Belirlenen Süreç
- KMTS kapsamında üretim yapması zorunlu olan rafineriler belirlenecek.
- Rafineriler, tebliğin yürürlüğe girmesinden itibaren bir ay içinde Darphaneye başvuracak.
- KMTS kayıt işlemleri Darphane tarafından değerlendirilecek.
- Darphanenin onayının ardından rafineriler için ikinci bir aylık süre başlayacak.
- Daha önce üretilmiş ancak henüz satılmamış kıymetli madenler KMTS’ye kaydedilecek.
Stokların Sisteme Kaydı
Satışı Yapılmamış Kıymetli Madenler KMTS’ye Kaydedilecek
Rafineriler, KMTS kayıt işlemlerinin Darphane tarafından onaylanmasının ardından bir ay içinde mevcut stoklarını sisteme dahil etmekle yükümlü olacak.
Bu kapsamda KMTS’ye kayıt tarihinden önce üretilen ancak henüz satışı yapılmayan standart işlenmemiş kıymetli madenler sisteme kaydedilecek.
Aynı yükümlülük, kayıt tarihinden önce üretilen ve henüz satılmamış basılı kıymetli madenler için de geçerli olacak.
Sisteme Kaydedilecek Varlıklar
- KMTS kayıt tarihinden önce üretilmiş standart işlenmemiş kıymetli madenler
- Henüz satışı gerçekleştirilmemiş standart işlenmemiş kıymetli madenler
- KMTS kayıt tarihinden önce üretilmiş basılı kıymetli madenler
- Henüz satışı gerçekleştirilmemiş basılı kıymetli madenler
Dijital İşlemler Bakanlık ve Borsa Denetiminde Yürütülecek
Yeni düzenlemeyle fiziki karşılığı güvenli şekilde saklanan kıymetli madenlerin dijital varlığa dönüştürülmesi mümkün hale gelirken, bu varlıkların borsada işlem görmesi Bakanlığın uygun görüşüne bağlandı. Uygulama ve kayıt esasları ise yine Bakanlığın uygun görüşüyle Borsa tarafından belirlenecek.
Haberin Öne Çıkanları
- Kıymetli Maden Standartları ve Rafinerileri Hakkında Tebliğ’de değişiklik yapıldı.
- Düzenleme Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi.
- Belirli saflık ve ağırlıktaki işlenmemiş kıymetli madenler dijital ortama aktarılabilecek.
- Dijital varlıkların birebir fiziki karşılığı Darphane veya Borsa nezdinde saklanacak.
- Kıymetli madenler, merkezi takas kuruluşları tarafından dijital kıymetli madene dönüştürülebilecek.
- Transfer işlemleri dağıtık defter teknolojisi altyapısına sahip bir sistem üzerinden yapılabilecek.
- Dijital kıymetli madenler sermaye piyasası aracı olarak kabul edilmeyecek.
- Bu varlıklar sermaye piyasası araçlarına özgü hak sağlayan kripto varlık niteliğinde olmayacak.
- Platformlarda işlem gören kripto varlık olarak da değerlendirilmeyecek.
- Dijital kıymetli madenlerin Borsada işlem görebilmesi için Bakanlığın uygun görüşü alınacak.
- Daha önce dijital kıymetli madene dönüştürülmüş varlıklar için de Bakanlık onayı gerekecek.
- Uygulama ve kayıt esasları, Bakanlığın uygun görüşüyle Borsa tarafından belirlenecek.
- Başvuru değerlendirme süreci devam eden Türkiye’de yerleşik tüzel kişiler KMTS kapsamında üretim yapacak.
- KMTS kapsamındaki rafineriler bir ay içinde Darphaneye kayıt başvurusunda bulunacak.
- Darphane onayından sonra rafinerilere mevcut stoklarını kaydetmeleri için bir aylık süre verilecek.
- Henüz satılmamış standart işlenmemiş ve basılı kıymetli madenler KMTS’ye kaydedilecek.
Yorum Yazın